Nga Identiteti Gjatë një vizite zyrtare në Izrael, Kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, mbajti një fjalim të rëndësishëm në Parlamentin izraelit, Knesset. Fjalimi i tij u fokusua gjerësisht mbi lidhjet historike dhe vlerat e përbashkëta që bashkojnë dy popujt, duke theksuar një moment kulmor të humanizmit shqiptar gjatë një prej periudhave më të errëta të historisë njerëzore.
Në thelb të mesazhit të tij qëndroi ndihma e pakushtëzuar që shqiptarët i ofruan popullit hebre gjatë Luftës së Dytë Botërore dhe Holokaustit. Rama shpjegoi se kjo mbështetje nuk ishte thjesht një akt mirësie, por një manifestim i thellë i parimeve të lashta të shoqërisë shqiptare. Ai përmendi historinë shekullore të bashkëjetesës, që daton që kur refugjatë hebrenj kërkuan strehim dhe mikpritje në trojet shqiptare.
Kryeministri theksoi me forcë aktet heroike gjatë Holokaustit, kur regjimi nazist u kërkonte dorëzimin e hebrenjve. Ai evokoi një moment historik ku, përballë kërkesave për të dorëzuar qytetarët hebrenj, shqiptarët u përgjigjën me vendosmëri: “Na merrni floririn, por jo hebrenjtë.” Këtë përgjigje, Rama e cilësoi jo si një legjendë, por si një fakt historik të dokumentuar, duke dëshmuar për kurajën dhe integritetin moral të kombit shqiptar.
Për të sqaruar këtë mrekulli njerëzore, Rama citoi një thënie thelbësore të kulturës shqiptare: “Shtëpia e shqiptarit i përket Zotit dhe mikut.” Ai shpjegoi se tradhtia ndaj mikut konsiderohet krimi më i pafalshëm, një parim ky që udhëhoqi çdo veprim të shqiptarëve në mbrojtje të hebrenjve. Këto shembuj historikë, sipas Ramës, shërbejnë si një mësim i fuqishëm mbi pasojat e ideologjive dhe rëndësinë e humanizmit, duke ofruar një perspektivë unike edhe për diskutimet aktuale rreth çështjeve komplekse rajonale.